Gözəl və sıx qazon hər bağ sahəsinin əsas bəzəyidir. Amma düzgün suvarma olmadan ən keyfiyyətli toxumlar belə sizi istədiyiniz nəticəyə çatdırmayacaq. Bir çox insanlar suvarmanı yalnız su əlavə etmək kimi görür, amma əslində, düzgün yanaşma olmadan qazon tez saralır, ləkələr yaranır, ya da torpaq quruyur.
Bu yazıda qazon üçün niyə məhz çiləyici suvarma sisteminin uyğun olduğunu, suvarma rejimini necə seçmək və avtomatlaşdırma ilə işinizi asanlaşdırmaq yollarını, habelə yaşıllığın sağlam qalması üçün nələrə diqqət etmək lazım olduğunu izah edirik.
Qazonun kökü səthi və nazik olur, sahə isə adətən böyükdür. Əllə və ya şlanqla suvarma həm çox vaxt aparır, həm də bərabər olmur. Çiləyici suvarma sistemi bütün qazonu nazik su damcıları ilə bərabər isladır, torpağı zədələmir və toxumun yuyulmasının qarşısını alır.
Azərbaycanın isti və uzun quraqlıq dövrləri olan iqlimində çiləyici suvarma sistemi qazonun daim yaşıl və sağlam qalmasına kömək edir. Biz Sulama komandası olaraq, həm fərdi evlərdə, həm də ictimai məkanlarda qazon üçün məhz bu üsulu məsləhət görürük.
Suvarmanın tezliyi və həcmi fəsildən, torpağın növündən və qazonun yaşından asılıdır. Əsas məqsəd – 10–15 sm dərinlikdə torpağın daim nəm qalmasını təmin etməkdir, çünki əsas köklər bu səviyyədə yerləşir.
Ən yaxşısı səhər saatlarında (saat 9-a qədər) suvarmaqdır. Belə olduqda su tez buxarlanmır və gün yanığı riski azalır. Axşam suvarmaq da olar, amma bu zaman göbələk xəstəliklərinin yaranma ehtimalı artır.
Qazonun suvarılmasında əsas prinsip: az-az və tez-tez deyil, daha seyrək, lakin bol su – bu, köklərin dərin böyüməsinə və quraqlığa davamlılığa səbəb olur.
Torpağın nəmini yoxlamaq üçün sadə bir bağ aləti və ya uzun tornavida istifadə edin: 10 sm dərinlikdə torpaq qurudursa, suvarma vaxtıdır.
Qazonu əl ilə suvarmaq həm yorucu, həm də risklidir – ya su miqdarını düzgün hesablamaq olmur, ya da suvarmanı yaddan çıxarmaq mümkündür. Avtomatlaşdırılmış çiləyici suvarma sistemləri bu problemləri aradan qaldırır:
Sistemin layihələndirilməsində ərazinin ölçüsü, su mənbəyi, sistemdəki təzyiq və istifadə olunacaq çiləyici növləri (rator, fan tipli və s.) nəzərə alınmalıdır. Əgər sahədə relieflər və ya qarışıq əkinlər varsa, Sulama-nın mütəxəssislərinə müraciət etməyi tövsiyə edirik – düzgün avadanlıq seçimi və quraşdırma üçün bu vacibdir.
Avtomatlaşdırma xüsusilə bağ evi və ya şəhərdən kənarda yaşayanlar üçün rahatdır. İstənilən vaxt qazonun yaşıl qalmasına zəmanət verir, hətta sahiblər uzun müddət evdə olmadıqda belə.
Hətta ən müasir sistemdə belə, bir çox insanlar eyni səhvlərə yol verir və nəticədə qazon saralır, ləkələr əmələ gəlir və ya xəstələnir:
Bu problemlərin qarşısını almaq üçün sistemi vaxtaşırı yoxlayın, filtrləri təmizləyin, çiləyici sektorlarını tənzimləyin və hava proqnozunu nəzərə alın. Mövsümün əvvəlində və konservasiya zamanı mütləq mütəxəssis çağırmaq məsləhətdir.
Suvarma qazon baxımının yalnız bir hissəsidir. Sıx və sağlam ot örtüyü üçün kompleks yanaşma vacibdir:
Suvarmadan dərhal sonra qazon üzərində gəzməyin – bu, torpağın sıxlaşmasına və "açıq sahələr"in yaranmasına səbəb olur. Saralmış hissələr yaranıbsa, çiləyicilərin işləməsinə və suyun keyfiyyətinə baxın.
Mövsümün sonunda suvarma sistemini konservasiya etmək lazımdır: suyu boşaldın, xətləri hava ilə təmizləyin, forsunka və digər hissələri yoxlayın. Bu, avadanlığın uzunömürlü və növbəti il problemsiz işləməsini təmin edir.
Düzgün layihələndirilmiş və quraşdırılmış çiləyici suvarma sistemi – problemsiz və gözəl qazonun əsas şərtidir. İstənilən ərazidə özünüz zona bölgüsü, avadanlıq seçimi və avtomatlaşdırma qurmaq çətin ola bilər, xüsusən də sahə qeyri-standart və ya müxtəlif hündürlüklüdürsə.
Biz Sulama olaraq Azərbaycanda müxtəlif qazon növləri ilə geniş təcrübəyə malikik və istənilən mərhələdə – məsləhətdən tam quraşdırma və texniki xidmətə qədər – sizə kömək etməyə hazırıq.
Texniki cəhətdən olar, amma bu zaman su bərabər paylanmır, bəzi yerlər quruyur, digərləri isə artıq islanır. Əlavə olaraq, əl ilə suvarma çox vaxt və enerji tələb edir.
Əgər ot solğunlaşır, sərtləşir və quru ləkələr yaranırsa, bu su çatışmazlığının əlamətidir. 10 sm dərinlikdə torpağın nəmini yoxlayın və lazım gələrsə, suvarmanı artırın.
Əgər yağış torpağı lazımi dərinliyə qədər isladıbsa, əlavə suvarma lazım deyil. Yağış datçiki olan sistemlər bu dövrü avtomatik ötürə bilər.
İldə ən azı iki dəfə: mövsümün əvvəlində və payızda konservasiya zamanı. Forsunka, filtr, datçiklər və avtomatika mütəmadi yoxlanmalıdır.
Çiləyicilərin işini və suyun keyfiyyətini yoxlayın, zərərvericilərin və xəstəliklərin olub-olmadığına baxın. Bəzən problem suvarma sektorunun düzəldilməsi və ya gübrələmə ilə həll olunur.
